• Wils Verberne

Hebben dieren ook last van de kou?

De afgelopen dagen is Nederland verandert in een sprookjeswereld en dat levert prachtige plaatjes op. De komst van sneeuw en vorst was weliswaar bekend maar ondanks het treffen van voorbereidingen door de boer, zorgt de sneeuw en vorst voor extra werk op agrarische bedrijven. De komende week zal de vorst gaan toenemen en zal het dus flink koud worden in de stal. De boer zal zich goed moeten kleden: dikke wanten, een wollen muts en twee paar sokken. Hij zal het wel even volhouden daar buiten. Maar hoe gaan dieren om met wisselende omgevingstemperaturen als deze?

Het is bekend is dat koeien niet tegen hitte kunnen. Hittestress is tijdens warme zomers een steeds vaker voorkomend probleem op het melkveebedrijf. Melkkoeien worden letterlijk ziek van de extreme hitte. Maar hoe zit het met de winter, bestaat er ook zoiets als koudestress?


Runderen voelen zich het prettigst bij een temperatuur van -5 tot 18 graden Celsius. Toch kunnen temperaturen rond het vriespunt koud genoeg zijn voor het dier om last te ervaren. Daarom is het van belang dat koeien zich in een comfortabele omgeving bevinden. Natte ligboxen, een vieze vacht en veel luchtverplaatsing in de stal moet voorkomen worden. Omdat koeien energie verliezen door de kou, vreten ze met winterse temperaturen meer voer dan normaliter. Dit komt omdat er meer energie nodig is voor de warmtehuishouding van het dier. Kalveren daarentegen voelen zich het meest comfortabel bij een temperatuur van 15 tot 20 graden Celsius. Ook zij kunnen veel last ervaren van koude dagen als deze. Bij winterse temperaturen krijgen kalveren indien nodig een kalverdekentje om. Dit is als het ware een bodywarmer voor kalfjes. Hierdoor wordt de lichaamswarmte van het kalf alsnog vast gehouden.

Varkens die worden gehouden in de stal worden voorzien van automatische temperatuurregeling. De comfortzone van een zeug in lactatie ligt tussen 12 en 22 graden Celsius. Drachtige zeugen en vleesvarkens voelen zich het prettigst tussen 16 en 25 graden Celsius. Wanneer de temperatuur boven de comfortzone ligt, zal het dier minder gaan vreten. Wanneer de temperatuur beneden de comfortzone ligt, zal het dier juist meer graan vreten en drinken. De energiebehoefte zal door de kou toenemen. Omdat bij erg lage temperaturen varkens naar verwachting tot 25% meer voer opnemen, blijft de warmtehuishouding alsnog op peil.

Desondanks kunnen varkens wel degelijk last hebben van de kou. Wanneer inkomende zuurstofrijke ventilatielucht koud is, zal de kans op longontsteking bij varkens toenemen. Omdat zeugen tijdens de lactatie automatisch kilogrammen spek en spieren verliezen moet er voorkomen worden dat de lage temperaturen de afname hiervan versterken. Boeren zijn zich hiervan bewust en verwarmen daarom tijdens lage temperaturen de stallen om zo de koudestress bij varkens te voorkomen.

Schapen kunnen zich letterlijk kleden voor de winter. De vacht van schapen bestaat uit wol. Wol heeft een isolerende functie en daarom kunnen schapen over het algemeen goed tegen de kou. De groei van wol heeft een energiebesparend effect in koude perioden. Weliswaar zal ook bij schapen de energiebehoefte toenemen om de onderhoudsbehoefte bij lage temperaturen te voorzien.


Eén ding is zeker, onze landbouwhuisdieren kunnen heel wat beter tegen de kou dan wij!







Tekst: Wils Verberne

274 keer bekeken0 reacties

Recente blogposts

Alles weergeven